د ژوند تر ټولو سپېڅلی امانت: د مور او پلار حقونه
لیکوال: ذبیح الله کاکړ – کابل، قرهباغ
د مور او پلار حقونه د انساني ژوند له تر ټولو سپېڅلو او بنسټیزو حقونو څخه دي، ځکه چې د انسان وجود، روزنه او شخصیت له هماغه لومړۍ شېبې د دوی له زحمت، مینې او قربانۍ سره تړلی وي. مور او پلار یوازې د ژوند سبب نه دي، بلکې د اخلاقو، ایمان، فکر او انساني ارزښتونو لومړني ښوونکي هم دي. هغه څوک چې د دوی حقونه نه پېژني، په حقیقت کې د خپل تېر، حال او راتلونکي تر منځ تړاو پرې کوي او ځان له یوې سترې روحي سرمایې بېبرخې کوي.
مور د بېساري زغم، صبر او محبت نښه ده. هغې د اولاد د ژوند لپاره دردونه زغملی، شپې یې بېخوبه تېرې کړې او خپل راحت یې د ماشوم د آرام لپاره قربان کړی دی. د مور حق یوازې په خبرو او دعوو نه ادا کېږي، بلکې په احترام، مهربانۍ، خدمت او نرم چلند کې څرګندېږي. د هغې یوه دعا کولی شي د اولاد تقدیر روښانه کړي او یوه آه یې د انسان د ژوند توازن ګډوډ کړي. پلار بیا د کور د ستنې حیثیت لري؛ هغه چې د ژوند د سختیو پر وړاندې درېږي، د کورنۍ د عزت او امنیت لپاره شپه او ورځ هڅه کوي او اولاد ته د مسئولیت، غیرت او استقلال درس ورکوي. د پلار حق په اطاعت، قدردانۍ او د هغه د زحمتونو په درک کولو سره ادا کېږي.
په دیني، اخلاقي او ټولنیز لحاظ، د مور او پلار اطاعت او درناوی د نېکمرغۍ لاره بلل شوې ده. هغه ټولنه چې د والدینو حقونه پکې ژوندی وي، هلته مینه، برکت او ثبات زیات وي، او هغه ټولنه چې دا حقونه پکې سپک ګڼل کېږي، له روحي تشې او اخلاقي زوال سره مخ کېږي. د مور او پلار حق یوازې د دوی د ژوند تر وخته محدود نه دی، بلکې له وفات وروسته هم د دعا، خیرات او نېکو یادونو په وسیله دوام مومي.
د مور او پلار حقونه د انسان پر غاړه یو الهي امانت دی. دا حقونه د قانون له وېرې نه، بلکې د وجدان، ایمان او انسانیت له مخې باید ادا شي. څوک چې د خپل مور او پلار قدر وکړي، هغه به د ژوند په هر پړاو کې د برکت، سکون او بریا رڼا وویني، ځکه د والدینو رضا د الهي رضا لاره ده او د هغوی خدمت د انسان د لوړېدو زینه ده.
